Monday, May 23, 2011

The World is an Apple tagalog translation

The World is an Apple Translation

Ang Mundo ay Mansanas

Salin ni: Lanie Lyn T. Mendoza

Mga Tauhan:

Mario

Gloria

Pablo

Tagpo:

Isang barong-barong ang nakatayo sa likod ng pader ng Intramuros . May Dalawang kahoy na kahon na nakaharang sa pintuan. Sa kaliwa, may puno ng Akasya at bangkito sa lilim nito

Papasok si Mario. Kupas ang damit at mahaba ang buhok na mukhang hindi nakapag-pagupit ng ilang Linggo. Ilalagay ang bag sa bangkito, uupo, maghuhubas ng sapatos at ilalagay sa loob ng bag nito.

Gloria: (tawag mula sa loob ng

bahay) Mario! Ikaw na ba ‘yan Mario?

Mario: Oo….

Gloria: ( Lumabas si Gloria na nagpupunas ng kamay sa kanyang damit. Siya ay maliit na babae, mahaba ang buhok at halos kaedad din ni Mario.

Mabuti naman at maaga kang umuwi.

Mario: Kumusta si Tita?

(pumasok sa bahay na hindi naghihintay ng sagot.)

Gloria: (Tatawid sa bangkito)

Huwag mo na siyang gisingin, Mario. Pagod iyon dahil sa kaiiiyak maghapon.

Mario: (bumalik, tumawid at naupo sa kabilang dulo ng bangkito.

Kumakain ba siya nang mabuti?

Gloria: Ayaw nga niyang kumain kahit isang subo ng lugaw e. Pero ibibili

Ko siya ng biskwit, baka sakaling kumain.

( Dudukot ng pera mula sa bulsa ng pang-itaas na damit ni Mario.

Kukuha na ako ng pera ha!

Mario: (tumayo, galit)Gloria! Hindi ka ba makapaghintay?

Gloria: ( mapapaurong)

Oy, anong problema? Bakit bigla ka na lang naging sensitibo sa bagay

na iyan?

Mario: At bakit, hindi? Kinakausap kita tungkol sa bata, tapos

manggugulo ka dahil sa pera. Sana mas pahala-gahan mo ang anak

natin.

Gloria: (gigitna)Diyos ko!Hindi ko ba siya iniisip? Bakit kaya sa

palagay mo kailangan ko ng pera? Para bumili ng damit o manood ng

sine?

Mario: Hinaan mo ang boses mo. Magigising mo ang bata.

Gloria:(Mahina ngunit may diin)Konting halaga lang ang kailangan ko para

pambili ng makakain ng anak mo. Wala pang laman ang

tiyan niya sa buong araw. Iyon ang dahilan kaya “ginugulo kita!

Mario: (nagsisisi)Patawad Gloria.. (hinawakan siya sa braso)

Gloria: Okey lang, Mario! Ngayon, pwede mo na ba akong bigyan ng pera?

Mario:( titingin sa kanya)Pera? A..wala akong pera..wala pa.

Gloria: Mario, araw ng sweldo ngayon.

Mario: Oo nga…pero..

Gloria: Pero ano? Nasaan ang sweldo mo ngayong Linggo?

Mario: Wala…sa akin.

Gloria: Ano? Hinintay kita nang buong araw tapos sasabihin mo sa akin..

Mario: (Galit) na wala akong pera!Wala! Anong gusto mong gawin ko,

magnakaw?

Gloria: Hindi ko sinabing gawin mo iyon. Gusto ko lang malaman kung

anong ginawa mo sa pera mo!

Mario: (uupo sa bangkito)Walang natira sa pera ko

Gloria: Wala? Anong nangyari?

Mario: Nakainom ako ng konti kasama ang mga kaibigan ko. Di ko

namalayan, ubos na pala ang pera ko.

Gloria:( Tinitigan si Mario)Mario, akala mo ba maloloko mo ako? Hindi

ba’t nakita kitang lasing dati: gumagapang ka

pauwi katulad ng ahas na sugatan at umaalingasaw

ng alkohol na parang ospital. Hindi ka naman mukhang nakainom

ngayon.

Mario: Sige na nga, hindi na ako nakainom.

Gloria: Pero ang sweldo mo- anong nangyari doon?

Mario: Mas mabuting hindi mo na malaman pa, Gloria

Gloria: Mario, asawa mo ako. May karapatan ako sa kalahati ng lahat ng

kinikita mo. Kung hindi komakukuha ang parte ko,kahit paano, may

karapa-tan akong malaman kung saan napunta iyon.

Mario: Okey!( tumayo) Ginastos ko lahat sa babae.

Gloria: Babae?Hindi ako naniniwala. Alam kong hindi mo gagawin iyon.

Mario: Hindi ko alam na malaki pala ang tiwala mo sa akin.

Gloria: Hindi, Mario, ang ibig kong sabihin, hindi mo uubusin ang pera mo

kung alam mong kakailanganin ng anak mo. Mahal na mahal mo siya para gawin mo iyon.

Uupo at sasapuhin ng dalawang kamay ang kanyang ulo. Lalapit si Gloria at ipapatong ang kamay sa balikat ni Mario.

Gloria: Anong problema, Mario?

Mario: (nag-iwas ng tingin)Wala, Gloria, wala.

Gloria: (tumabi sa asawa) Alam kong may problema. Mario,

nararamdaman ko. Sabihin mo na sa akin kung ano iyon.

Mario: (tumingin sa sahig) Gloria, wala na akong trabaho.

Gloria: (Napatayo) Ano?

Mario: (tumingin sa asawa)Totoo, Gloria.

Gloria: E, iyong sweldo mo ngayong Linggo?

Mario: Noong isang Linggo pa ako nawalan ng trabaho.

Gloria: At ni hindi mo sinasabi sa akin.

Mario: Akala ko kasi makakakita ako ng trabaho, nang hindi ka mag-

aalala.

Gloria: Akala mo ba makakakita ka ng bagong trabaho sa loob ng limang

buwan. E, ganoon katagal ka rin bago nagka-trabaho.

Mario: Hindi naman aabutin nang ganoon katagal.

Gloria:Paano nangyari iyon? Mario! Ano na namang kabulastugan ang dala

ng mga kamay mong makasalanan?

Mario:Ngayon,Gloria huwag mong subukang pagbintangan din ako katulad

ng ginawa nila.

Gloria: Anong ibinintang nila sa iyo?

Mario: E, di kung ano ang gusto mong palabasin,pangungupit yan ang sabi

nila.

Gloria: Ano pa nga ang ibang tawag doon? (mag-iisip)Ano? Nagnakaw ka

daw?

Mario: (Mahina ang boses)Wala iyon!

Gloria: Ano iyon?

Mario: Isang mansanas!

Gloria: mansanas! Ang ibig mong sabihin-

Mario: Mansanas, di mo ba alam kung ano ang mansanas?

Gloria: Ang ibig mong sabihin, kumuha ka ng mansanas?

Mario: Oo,at tinanggal nila ako sa trabaho dahil doon,

dahil sa pagkuha ng isang pirasong mansanas, hindi

isang dosena,o isang kahon.

Gloria: Iyan ang napala mo….

Mario: Alam ko ba na gagawin nila iyon dahil lang sa isang mansanas? Eh,

ang dami-dami namang mansanas doon. Hinihila namin iyon papunta

sa kamalig.May nakita akong isang mansanas na gumulong mula sa

sirang kahon. Ang laki niyon. Biglang natagpuan ko nalang ang sarili ko na inilalagay ang mansanas sa loob ng baunan ko.

Gloria: Iyan ang hirap sa iyo,kapag naisip mo ang tiyan mo, wala ka nang

naiisip na iba,

Mario: Hindi ko iniisip ang sarili ko.

Gloria: Sino ang iniisip mo- ako? Nanghingi ba ako ng

mansanas?

Mario: OO, siya….. Naalala mo noong lumabas kami ng anak mo para

mamasyal? Habang pauwi, may nadaanan kaming tindahan na

nagbebenta ng masasarap na mansanas sa halagang pitumpong sentimo

bawat isa. Nag- pabili siya, pero wala akong ganoong halaga. Ang ginawa

ko, ibinili ko niyong maliliit na berdeng mansanas na ibinebenta diyan sa

bangketa pero ibinato niya lang at sinabing hindi raw totoong mansanas

iyon. Umiyak siya.( tumigil sandali) Kaya noong nakita ko ang mansanas na

gumulong mula sa kahon, naisip ko,magugustuhan ni Tita iyon

Gloria: Bakit hindi ka na lang nag-uwi ng pandesal, bigas o di kaya’y

gatas at hindi iyong masasarap na mansanas. Hindi tayo mayaman.

Mabubuhay tayo nang walang mga mansanas.

Mario: Bakit?Nilikha ba ng Diyos ang prutas na iyan para

sa mga mayayaman lang? Hindi ba’t nilikha niya ang

buong mundo para sa lahat. Iyan ang dahilan kung bakit gusto kong

dalhan ng mansanas si Tita.Nang ipinanganak siya, parang ipinangako

na rin natin na ibibigay natin ang lahat sa kanya. Gloria: Kaya, dahil sa inuuod na mansanas, nawalan ka ng trabaho.

Mario: Wala akong pakiaalam kahit ilan pang trabaho ang mawala sa akin

dahil sa mansanas para sa anak ko.

Gloria: Nasaan na ang mansanas? Naiuwi mo ba para kay Tita?

( Tumawid sa bangkito para kunin ang baunan.)

Mario: Hindi, itinago nila para daw may ebidensiya.( Naupo)

Gloria: Nakita mo na? Nawalan ka ng trabaho dahil sa

pangungupit ng mansanas, at naiwala mo rin ang mansanas

na dahilan ng pagkawala ng trabaho mo.( Itinabi ni Gloria

ang sapatos at baunan. Umupo sa hagdan, sandaling namayani ang katahimikan sa dalawa.)

Gloria:(Napatayo)Pangungupit ng mansanas, napakaliit na dahilan niyon

para tanggalin ang isang dukha sa trabaho. Makiusap kang pagbigyan

ka nila Mario.

Mario: Hindi nila gagawin iyon.

Gloria: Bakit hindi?

Mario: Hindi mo ba nakikita na matagal na silang nag-

hihintay na magkamali ako katulad ng nangyari? Gusto nilang

matanggal ako kahit anuman ang dahilan, para maipasok

nila ang mga tao nila.

Gloria: Dapat magreklamo ka..

Mario: Kapag ginawa ko iyon kakalkalin nila ang rekord ko sa pulisya.

Gloria: Pero Mario, matagal na iyon. Bakit naman nila

kakalkalin ang mga ganoong bagay? Gagawin nila ang lahat para

hindi ako makabalik. Pero, huwag kang mag-alala, makakakita

din ako ng trabaho. Hindi naman mahirap maghanap

ng trabaho ngayon.( nag- iwas ng tingin)Alam mo, isang Linggo na

akong naghahanap ng trabaho at sa palagay ko’y nakakita na ako

ng magandang trabaho.

Gloria: Nagsisinungaling ka na naman!

Mario: Maniwala ka, hindi ako nagsisinungaling sa pagkakataong ito.

Gloria: Palagi ka namang nagsisinungaling- Hindi ko alam kung kailan ka

nag-sasabi ng totoo o hindi.

Mario: Ang totoo,makikipagkita ako mamayang gabi sa isang taong may

alam na kompanya na nangangailangan ng panggabing

tagabantay.

Gloria: ( hinawakan sa kamay si Mario) Totoo?

Mario: (iniwasan ang tingin ng asawa) Totoo

Gloria: Alam kong hindi tayo pababayaan ng Panginoon. Wala siyang

pinababayaan. Ipagdarasal ko na matanggap ka sa trabahong iyan.

(Napatingin kay Mario)

Pero, Mario ang ibig sabihin, buong gabi kang nasa labas?

Mario: Walang kaso iyon. Pwede naman akong matulog sa araw.

Gloria:( Hinimas siya na parang pusa) Ang ibig kong sabihin, iba kapag hindi

kita kasama sa gabi.( lalayo) Pero, siguro masasanay din ako.

( pupunta sa gitna at iikot)

Bakit di mo pa puntahan ang kaibigan mo ngayon? Wala ka

namang gagawin mamayang gabi. Hindi ba mas magandang

puntahan mo na siya habang maaga pa.

Mario: A—Oo, siguro nga mas magandang gawin ko iyan.

( Pupunta sa may hagdan at kukunin ang sapatos, kasunod si Mario)

Gloria: (ibinigay ang sapatos) Ito, o, isuot mo iyan at umalis ka na,

aakyat na rin ako at hihintayin kita. ( naupo sa hagdan at pinanood ang asawa)

Mario: (nagsusuot ng sapatos)Huwag mo na akong

hintayin Gloria. Baka gabihin na ako pag-uwi.

Gloria: Sige..pero di ko alam kung makakaidlip ako hanggang sa pagdating

mo.

( Lumapit si Gloria sa kanyan nang maisuot niya ang sapatos at akmang yayakapin siya asawa pero itinulak niya ang asawa, Nalilito, umupo siya sa hagdan. Tinabihan siya ni Gloria habang nilalaro ang kanyang mga kamay)

Gloria: Mali talaga ang nanay ko. Alam mo ba, bago tayo ikasal lagi

niyang sinasabi “ Gloria isang napakalaking pagkakamali ang gagawin mong pagpapakasal diyan sa walang kwentang lalaking iyan

“ Sana, buhay pa siya, nakita niya sana ang laki ng pagbabago mo.

( May makikita siyang tao na nakakubli sa puno: si Pablo. Kanina pa sila pinanonood. Mas matanda siya kay Mario, nakakatakot ang hitsura at bihis na bihis

Pablo: (Sarkastiko) Hmmm. Napakaromantiko

Mario: Pablo!

(Biglang kinabahan, nagsimulang manginig si Mario. Tumayo si Gloria at pumunta sa gitna, hindi inaalis ang nagbabaga sa galit na ,mga mata. Nagsindi ng sigarilyo si Pablo, hindi rin inaalis ang tingin sa kanya.)

Pablo: Hindi ka natutuwang makita ako, no?

( ipinatong ang paa sa bangkito)

Gloria: (galit) Anong ginagawa mo rito? Anong kailangan mo?

Pablo:Hay! Iyan ba ang tamang paraan ng pagtanggap ng isang kaibigang

bumibisita?

Gloria: Wala kaming pakiaalam sa pagbisita mo.

Pablo: Hindi ka nagbago kahit konti, Gloria..hindi kahit konti.

Gloria: Ikaw din, walang pagbabago, nakikita ko.

Pablo: Ikaw pa rin ang iyong babaeng nagsumpa sa akin dahil naging

kaibigan ako ni Mario bago pa man kayo nagkakilala. Hindi napagbago

ng panahon ang ugali mo sa akin.Galit ka pa rin sa akin, ano?

Gloria: Oo!At sana huwag ka nang lalapit sa amin habang buhay.

Pablo: Hindi pa ba ako lumalayo sa iyo?

Gloria: Kung ganoon, bakit nandito ka?

Pablo: Hindi ba ako pwedeng pumunta sa inyo paminsan- minsan, para

alamin kung naging mabuti ba ang buhay sa inyo. Paano kayo

nakakaraos?

Gloria: (Nanlilibak) Mabuti naman kami hanggang sa nagpakita ka.

Pablo: Ang anak mo-ganito pa lang siya katangkad nang

huling Makita ko- kamusta na siya?

Gloria: Mabuti naman siya.

Pablo: O..Akala ko, hindi maayos ang kalagayan niya.

Gloria: (Nagdududa) Paano mo nalaman?(Kay Mario) Sinabi mo sa kanya?

Mario: Ako..Paano ko gagawin iyon? Hindi nga kami nagkita nang

matagal..(naupo) hanggang sa ngayon siyempre.

Pablo: Ano? May sakit ba siya?

Gloria: (Paasik) Hindi namin Alam!

Pablo: Sa palagay mo, kailangan na kaya siyang

dalhin sa doctor?( ibinaba ang paa at inilabas ang pitaka) Heto,

pahihiramin kita ng konting halaga. Pwedeng makatulong ito

Para gumaling ang anak mo.

Gloria: (Paasik)Kailangan nga namin iyan- pero salamat na kang

Pablo: Bakit ayaw mong kunin ito?

Gloria: Ang pagbabayad sa iyo ay nangangahulugang

makikita ko ulit ang pagmumukha mo.

Pablo: Kung ganyan ka-laki ang galit mo sa pagmumukha, e di, huwag mo

na akong bayaran.

Gloria: Dahil diyan, kaya mas kailangan kong tanggihan iyan.

Pablo: Okey, kung iyan ang gusto mo. ( naupo at ilaro ang pitaka)

Gloria: Hindi na umaasa sa iyo si Mario simula nang ilayo ko siya sa mga

kuko mo. Wala akong pinagsisisihan.

Pablo: Paano si Mario? Wala din ba siyang pinagsisihan?

Gloria: Wala!

Pablo: Paano ka nakakatiyak? Noong magkaibigan pa kami, nakakapunta

kami sa mga malamig at mamahaling sinehan. Ipupusta ko ang lahat

ng pera ko dito na hindi siya nakapunta doon simula ng “palayain” mo

siya mula sa akin. At mga apat na taon na ang nagdaan ha..

Gloria: Hindi umaasa nang malaki ang sinuman sa

sa malinis na pera – at kami ay hindi.

Pablo: (Tumayo at naglakad-lakad) Anong matapat na pera?

Mas maganda ba ang hitsura niyon kaysa sa sinungaling na pera?

Mas marami bang nabibili iyon? katotohanan?

Ano iyon? Nagdadamit ka ng katulad niyan?Nakatira

kayo sa dito sa gubat na tinatawag niyong bahay?

Iyan ba ang tinatawag niyong ‘ katapatan”?

Mario: ( Tumayo) Pablo!

Pablo: Tingnan mo ang nangyari sa anak mo.

Iyan ang nagagawa ng katapatan sa kanya. At

paano siya matutulungan ng katapatan ngayon?

Wala siyang sakit at hindi niya kailangan ng gamot.

Alam mo yan. Alam na alam mo na ang kailangan

niya ay pagkain. Masustansiyang pagkain. Mario: Pablo!

Gloria: Alam kong pumunta ka dito para yayain siyang muli sa madumi

mong gawain, pero hindi mo magagawa iyon. Hindi siya makikinig sa

iyo. Narating na namin ang puntong ito at patuloy kaming mabubuhay

nang walang tulong galing sa iyo.

Pablo: ( Nang-uuyam) Buhay ba tawag mo dito. Ang

tawag dito.. Gloria ay dahan-dahang pagkamatay. Mario: (Lumapit at niyugyog siya)Pablo, tumigil ka na! hindi ka na dapat pumunta dito. Pablo: Nainip ako sa paghihintay sa iyo Gloria: Kung ganon nagkikita pala kayo. Iyan na nga ang ikinatatakot ko.

Pablo: Pumunta siya sa bahay kagabi.

Mario: Pablo, huwag

Pablo: (hindi pinansin si Mario)Sabi niya babalik siya

kaninang tanghali, pero hindi na siya nagpakita.

Pumunta ako dahil natatakot akong baka

nakukunsiyensiya na naman siya.

Mario: Pablo, sabi ko, hindi niya dapat malaman.

Pablo: Okey lang iyan Mario, Mas mabuting sabihin mo

sa kanya ang lahat. Malalaman din naman niya kinalaunan. Sabihin mo

sa kanya ang sinabi mo sa akin kanina: na hindi ka na naniniwala sa

paraan ng pamumuhay na gusto niya. Sabihin mo.

Tumalikod si Mario sa kanila.

Gloria: Mario.. ito ba ang tinutukoy mong bagong trabaho?

Mario: Gloria, sana maintindihan mo.. sinubukan ko..pero

hindi ko maiahon ang pamilya natin sa ganitong uri ng buhay.

Gloria:( Sinigawan si Pablo) Ikaw ang dapat sisihin nito!

Pablo: Siya ang pumunta sa akin-

Gloria: Kahit alam mong gagawin niya ang

lahat..kahit ang bumalik sa buhay na ayaw niya. Lumayas ka!

Pablo: Aalis ako- kapag handa na rin si Mario na umalis.

Gloria: Hindi siya sasama sa iyo.

Pablo: Talaga? Bakit hindi mo siya tanungin?

Gloria: (Kay Mario) Hindi ka sasama sa kanya. Hindi ba Mario? Sabihin mo sa kanyang iwan niya na tayo at huwag na siyang

babalik. Alam kong kinausap ka niya at sinubukang lasunin ang

isipan mo, pero huwag kang sasama sa kanya Mario.

Mario: (hinawakan siya) Gloria..ako ay.

Pablo: Huwag kang mag-aalala sa kanya Gloria, ligtas siya sa akin..

Mario: (Hinila siya palayo) Diyan ka lang Pablo. Pupuntahan kita maya-

maya.( pinigilan siya)

Mario: Gloria, sasama ako sa kanya.

Gloria: huwag, Mario, huwag

Mario: Hindi mo na ako mapipigilan ngayon. Napag-isipan ko na ito

noong isang Linggo.

Gloria: Hindi, Mario, hindi…….

Mario: Alagaan mo ang sarili mo at ang anak natin.Ako na ang bahala sa

sarili ko. Huwag mo na akong hintayin.. Gagabihin ako sa pag-uwi.

Umalis si Mario kasama si Pablo. Pinanood sila ni Gloria na walang magawa kundi sumigaw)

Gloria: Marioooooooooo!

( Tinakpan niya ang kanyang mukha ng kanyang damit at umiyak doon. Mula sa loob ng bahay ang kanyang anak ay kasabay niyang umiiyak hanggang sa pagbaba ng kurtina.

EnD

Thursday, May 19, 2011

The World is an Apple by Alberto S. Florentino

THE WORLD IS AN APPLE
By: Alberto S. Florentino

Characters:
Gloria
Mario
Pablo

Scene:
An improvised home behind a portion of the Intramuros walls.Two wooden boxes flank the doorway. At left is an acacia tree with a wooden bench under it.)
MARIO enters from the street at left. He is in his late twenties, shabbily dressed and with hair that seems to have been uncut for weeks. He puts his lunch bag on the bench, sits down, removes his shoes and puts them beside his lunch bag.
GLORIA: (Calls from inside) Mario! Is that you,Mario?
MARIO: Yes...
GLORIA: (A small woman about Mario's age, with long hair, comes out wiping her hands on her dress.)
I'm glad you're home early.
MARIO: How is Tita?
(Without waiting for an answer, he enters the dwelling).
GLORIA: (Crosses to the bench)-
Don't wake her up, Mario. She's tired. She cried the whole day.
MARIO: (reappears and crosses to the bench and sits on one end) Has she
been eating well?
GLORIA: She wouldn't eat even a mouthful of lugao. But I'll
buy her some biscuits. Maybe she'll eat them. (She slips her fingers
into his breast pocket) I'll take some of the Money!
MARIO: (Rises, annoyed)
Gloria! Can't you wait a minute?
GLORIA:(Taken aback)-
Hey, what's the matter? Why are you suddenly so touchy?
MARIO: Who wouldn't be? I'm talking to you about the
child and you bother me by ransacking my pockets I wish you'd think more of our daughter.
GLORIA: (Crosses at the Center)
My God! Wasn't I thinking of her? Why do you think I need some
money? To buy me a pretty dress? Or see a movie?
MARIO: Tone down your voice. You'll wake the child up.
GLORIA: (Low but intense) –
All I want is a little money to buy her something to eat!!She hasn't
eaten anything all day! That was why I was "bothering" you!
MARIO: (Repentant)- I'm sorry, Gloria... (Grips her arm)
GLORIA: It's all right, Mario. Now, may I have some of the money?
MARIO: (Turns to her)-Money? I ... don't have any... not now.
GLORIA: Today is payday, Mario.
MARIO: Yes ... but...
GLORIA: But what? Where's your pay for the week?
MARIO: I don't ... have it.
GLORIA : What? I waited for you the whole day and you tell me..
MARIO:(Angry)- that I have nothing! Nothing! What do you want me to do-
steal?
GLORIA: I'm not asking you to do a thing like that! All I want to know is
what you did with your money.
MARIO: (Sits on the bench)-Nothing is left of it.
GLORIA: Nothing? What happened?

MARIO: Oh, I had a few drinks with my friends. Before I knew it, I had
spent every centavo of it.
GLORIA: (Eyeing him intently)-Mario, do you think you can make a fool of
me? Haven't I seen you drunk before: crawling home like
a wounded snake and reeking of alcohol like a hospital? You don't
smell or look drunk.
MARIO: All right, so I didn't go drinking.
GLORIA: But your pay- what happened to it?
MARIO: It's better if you don't know, Gloria
GLORIA: Look, Mario I'm your wife. I have the right to half of everything
you get. If I can't have my share, I have the right to know at least
where it went!
MARIO: All right.(Rises.) I spent it all on another woman.
GLORIA: Another woman? I don't believe it. I know you wouldn't do such
thing.
MARIO: I didn't know you had so much faith in me.
GLORIA: No, Mario, what I mean is- you wouldn't spend all
your money when you know your daughter may need some of it. You
love her too much to do that.
(Mario sits down and buries his head in his hands. Gloria crosses to him and lays a hand on his shoulder.)
GLORIA: What's wrong, Mario?
MARIO: (Turns his face away)- Nothing, Gloria, nothing.
GLORIA: (Sits beside him) I know something is wrong,
Mario. I can feel it. Tell me what it is.
MARIO: (Stares at the ground) – Gloria, I've lost my job.
GLORIA: (Rises, shocked) Oh, No!
MARIO: (Looks up at her)It's true, Gloria
GLORIA: What about your pay for the whole week?
MARIO: I lost my job a week ago.
GLORIA: And you never even told me!
MARIO: I thought I could get another, without making you worry.
GLORIA: Do you think you can get another in five months? It
took you that long to get the last one.
MARIO: It won't take me as long to get another.
GLORIA: But how did you lose it? Mario! Have your sinful
fingers brought you trouble again?
MARIO: Now, now, Gloria! Don't try to accuse me, as they did!
GLORIA: What did they accuse you of?
MARIO: Just what you meant to say, Pilfering, they call it.
GLORIA: What else would you call it? (Pause.) What , according to them,
did you steal?
MARIO: (Low) It was nothing much, really nothing at all.
GLORIA: What was it?
MARIO: It was an apple.
GLORIA: An apple! You mean-
MARIO: An apple! Don't you know what an apple is?
GLORIA: You mean, you took one apple.
MARIO: Yes, and they kicked me out for it: for taking one , single apple.
Not a dozen, not a crate.
GLORIA: That's what you get --
MARIO: (Sits down ) -Could I have guessed they would
do that for one apple? When there were millions of them?(Pause.) We
were hauling them to the warehouse. I saw one roll out of a broken
crate. It was that big. Suddenly, I found myself putting it in my lunch
bag.
GLORIA- That's the trouble with you; when you think of your own stomach,
You think of nothing else!
MARIO: (Rise)- I was not thinking of myself!
GLORIA: Whom were you thinking of- me? Did I ever ask for apples?
MARIO: Yes, she did. (pause.) Do you remember that day I took her out for
a walk? On our way home we passed a grocery store that sold
"delicious" apples at seventy centavos each. She wanted me to buy
one for her, but I did not have seventy centavos. What I
did was buy her one of those small green apples they sell on the
sidewalk, but she just threw it away, saying it was not a real apple.
Then she cried. (Pause.) So... when I saw this apple roll out of the
broken crate, I thought that Tita would love to have it.
GLORIA: You should have tried to bring home pan-de-sal, or rice, or milk-
and not those "delicious" apples. We're not rich. We can live without
apples!
MARIO: Why? Did God create apple trees to bear fruit for rich alone? Didn't
He create the whole world for everyone? That's why I tried to bring the
apple home for Tita. When we brought her into this world we sort of
promised her everything she had a right to have in life.
GLORIA : So, for a measly apple, you lost a job .
MARIO: I wouldn't mind losing a thousand jobs for an apple for my
daughter!
GLORIA: Where was this apple? Did you bring it home to Tita?
(Crosses to the bench to get the lunch bag)
MARIO: No, they kept it-as evidence. (Sits down.)
GLORIA: See? You lost your job trying to filch an apple
and you even lost the apple for which you lost your job.
(Gloria puts away the shoes and the lunch bag. She sits on the steps and they remain silent for a time.)
GLORIA: (Rising)-Filching an apple that's too small a reason to kick a poor
man out of work. You should ask them to give you a second chance,
Mario.
MARIO: They won't do that.
GLORIA: Why not?
MARIO: (Rises) Can.t you see they had been waiting for
me to make a slip like that? They've wanted to throw me out for any
reason, so that they may bring their own men in.
GLORIA: You should complain.
MARIO: If I did? They would dig up my police record.
GLORIA: (Crosses to him)- But, Mario that was so long
ago! Why would they try to dig that thing up?
MARIO: They'll do anything to keep me out . (Holds her arm.) But don't
worry, I'll find another job. It isn't really so hard to look for a job
nowadays. (From this point he avoids her eyes). You know I've been
job hunting for a week now, and I think I have found a good job.
GLORIA: There you go, lying again.
MARIO: Believe me, I'm not lying this time.
GLORIA:(Crosses to the center)- -You're always lying- I
can't tell when you're telling the truth or not.
MARIO: In fact I'll see someone tonight who knows of a company that
needs a night watchman.
GLORIA: (Holds his arm) Honest?
MARIO: (Avoids her eyes) Honest! (Sits down.)
GLORIA: I knew God wouldn't let us down. He never lets anybody down. I'll
pray tonight and ask Him to let you have that job.
(Looks at Mario)
But, Mario would it mean that you'd have to stay out all night?
MARIO: That would be all right. I can always sleep during the day.
GLORIA: (Brushes against him like a cat)- What I mean is, it will be
Different when you aren't by my side at night. (Walks away from
him.) But, oh, I think I'll get used to it. (Crosses to the center and
turns around.) Why don't you go and see this friend of yours right
now? Anyway you don't have anything to do tonight. Don't you think
it's wise to see him as early as you can?
MARIO:(After a pause)-Yes, I think I'll do that.
(Gloria crosses to the steps to get his shoes, followed by Mario.)
GLORIA: (Hands him the shoes.)-
Here, Mario, put these on and go I'll step up and wait for you.
(Sits on the steps and watches him.)
MARIO: (Putting on the shoes)-
No, Gloria, you must not wait for me. I may be back quite late.
GLORIA: All right, But doubt if i can sleep a wink until you return.
(Gloria comes up to him after he finishes and tries to hug him, but he pushes her away). Suddenly confused, he sits
on the steps. Gloria sits beside him and plays with his hands.)
GLORIA: Mother was wrong. You know, before we got married, she used to
tell me:"Gloria, you'll commit the greatest mistake of your life if you
marry that good-for-nothing loafer!
" Oh, I wish she were alive now, She would have seen how much
you've changed.
(She sees someone behind the tree: Pablo. He has been watching them for a time. He is older than Mario, sinister-looking, and well dressed.)
PABLO: (Sarcastic)-Hmmmmmm How romantic!
MARIO: Pablo!
(Suddenly unnerved, Mario starts to fidget. Gloria rises and walks to the center, her eyes burning with hate. Pablo lights a cigarette, never taking his eyes burning with hate. Pablo lights a cigarette, never taking his eyes off her.)
PABLO: You're not glad to see me, are you? (Puts a foot on the bench.)
GLORIA: (Angry)- What are you doing here? What do you want?
PABLO: Saaaay! Is that the right way to receive a friend who has come a
visiting?
GLORIA: We don't care for your visits!
PABLO: You haven't changed a bit, Gloria... not a bit.
GLORIA : Neither have you, I can see!
PABLO: You're still that same woman who cursed me to hell because I
happened to be Mario's friend long before you met him. Time has
not made you any kinder to me. You still hate me, don't you?
GLORIA: Yes! And I wish you'd stay away from us for the rest of our lives!
PABLO: Am I not staying away from you?
GLORIA: Then why are you here?
PABLO: God! May I not even come to see you now and then, to see if life
has been kind to you? How are you getting along?
GLORIA: (Scornfully) We were doing well until you showed up!
PABLO: Your daughter- she was only that high when I saw her last-how is
she?
GLORIA: She 's all right!
PABLO: Oh! and I thought she had not been very well.
GLORIA: (Suspicious)How did you know? (To Mario). Did you tell him?
MARIO: I ... how could I? I haven't seen him in a long time ... (Sits down.)
until now of course.
PABLO: What? is she sick with?
GLORIA: (Curtly)- We don't know!
PABLO: Don't you think you should take her to a doctor? (Puts his
foot down and pulls out his wallet). Here, I'll loan you a few
pesos. It may help your daughter to get well.
GLORIA: (Scornfully)- We need it all right-but no, thank you
PABLO: Why don't you take it!
GLORIA: Paying you back will only mean seeing your face again.
PABLO: Well, if you hate my face so much, you don't have to pay me back.
Take it as a gift.
GLORIA: The more reason I should refuse it!
PABLO: All right, if that's how you want it.- (Sits down and plays with the
wallet.)
GLORIA: Mario has stopped depending on you, since the day I took him
away from your " clutches"!I have no regrets.
PABLO: How about Mario? Has he no regrets either?
GLORIA: He has none.
PABLO: How can you be so sure? When he and I were pals we could go to
first-class air-conditioned movie houses every other day. I'll bet all the
money I have here now (brandishing his wallet) that he has not been
to one since you "liberated" him from me. And that was almost four
years ago.
GLORIA: One cannot expect too much from honest money- and we don't.
PABLO: (Rises and walks about) What is honest money? Does it look better
than dishonest money? Does it buy more? honesty? What is it?
Dressing like that? Staying in this dungeon you call a house? Is that
what you call "honesty"?
MARIO: (Rises)- Pablo!
PABLO: See what happened to your daughter. That is what honesty has
done to her. And how can honesty help her now? She's not sick and
needs: food. Good food.
MARIO: Pablo!
GLORIA: I know you have come to lead him back to your dishonest ways,
but you can't. He won't listen to you now now! We have gone this far
and we can go on living without your help!
PABLO: ( Sarcastic) - You call this living? This, Gloria is what you call dying-
dying slowly-minute by minute.(Laughs.)
MARIO: (Crosses to him and shakes him)- Pablo, stop
it! (Pablo stops). You shouldn't have come.
PABLO: I got tired waiting for you!
GLORIA: So you have been seeing each other! I was afraid so!
PABLO :He came to the house yesterday.
MARIO: Pablo, don't
PABLO: (Ignoring Mario) He said he would be back this noon. But he didn't
show up. I came because I was afraid his conscience was bothering
him.
MARIO- Pablo, I told you she should not know!
PABLO: It's all right, Mario. You'd better tell her everything. She's bound to
know later. Tell her what you told me: that you no longer believe in
the way she wanted you to live. Tell her.
(Mario turns his back on them.)
GLORIA: Mario... is this what you meant by another job
MARIO: Gloria... you...you must try to understand... I tried... but I could
not left us out of this kind of life...
GLORIA: (shouts at Pablo)- You're to blame for this, you son-of-devil!
PABLO: He came to me first-
GLORIA: When you know he'll cling to anything and do anything! Even
return to the life he hates! Get out!
PABLO: I'll leave-just as soon as Mario is ready to go.
GLORIA: He's not going with you!
PABLO: Is that so! Why don't you ask him?- (sits on the bench, grinning.)
GLORIA: ( to Mario)-You're not going with him, are you, Mario? Tell him to
leave us and never come back! Tell him to go, please, Mario... I know
he has talked to you and tried to poison your mind again... but don't
go with him.
MARIO:(Holds her) - Gloria, I...
PABLO :Don't worry about him, Gloria. He's safe with me.
MARIO: ( Pulls her away)- You stay there, Pablo, I'll be with you in a minute.
MARIO:-Gloria, I'm going with him.
GLORIA: Don't Mario, don't...
MARIO: You can't make me stop now, I've thought about this since last week.
GLORIA- No, no Mario, no ... (Holds fast to him.)
MARIO: You take good care of yourself and our child. I'll take good care of
myself. Don't wait up for me. I'll come home very late.
(Mario walks away with Pablo. Gloria stares at them, then she shouts.)
GLORIA- MARIOOOOOOOOOO!
(She covers her face with her dress and cries into it. The daughter,from inside, joins her crying as the curtain closes.)

END

Friday, May 6, 2011

Multiple Intelligences

Ang Teorya at Praktika ng Multiple Intelligences

v Ang pundasyon ng Multiple Intelligences

· Hiniling ng Ministri ng Instruksiyong Publiko kay Alfred Binet na lumikha ng paraan na tutukoy sa mga mag-aaral sa primarya na nanganganib na lumagpak upang mabigyan ng remidyal na pagsusulit

· Batay sa resulta ng unang intelligence test, napatunayang may intelligence na obhektibong masusukat na tatawaging IQ score.

· Ipinanukala ni Howard Gardner sa kanyang aklat na Frames of Mind ang pagkakaroon ng pitong batayang intelligences at ito’y nadagdagan pa kaya’t naging siyam na uri.

v Ang Siyam (9) na Uri ng Multiple Intelligences

· Intelligence na linggwistik

Ø May kapasidad na magamit nang wasto ang mga salita nang pasalita o pasulat

· Intelligence na lohikal- matematikal

Ø may kapasidad na makapagdahilan at magamit ang mga bilang nang wasto

· Intelligence na visual-spatial

Ø May kakayahang Makita nang tama ang daigdig visual –spatial at makagawa ng transpormasyon mula sa mga persepsyon.

· Intelligence na bodily kinesthetic

Ø May kakayahang makapagpahayag ng mga ideya at damdamin at makagamit ng isanmg kamay na makalikha o makapagpabago ng mga bagay

Ø kabilang dito ang mga tiyak na kasanayang pisikal

· Intelligence na musikal

Ø May kapasidad na makalikha, makapuna, makapagpabago at makapagpahayag ng mga pormang musical

· Intelligence na Interpersonal

Ø May kapasidad na matukoy ang intension, motibasyon at damdamin ng ibang tao

Ø May kapasidad na makapagpahayag ng ekspresyon ng mukha ,tinig, galaw o kilos

Ø may kapasidad na makaimpluwensya ng grupo ng tao na sumusunod para maganap ang aksyon

· Intelligence na Intrapersonal

Ø May kapasidad na makilala ang sarili at may kakayahang makakilos batay sa kanyang talino

· Intelligence na Naturalist

Ø May kakayahang matukoy at maikategorya ang mga halaman, hayop at iba pang mga bagay sa kalikasan

· Intelligence na eksistensyal

Ø May kapasidad na maipaliwanag ang malalim na kahulugan ng buhay.

v Mahahalagang Punto Ukol sa Teorya ng Multiple Intelligences

· Ang bawat nilikha ay nagtataglay ng mga multiple intelligences.

· Karamihan sa mga tao ay nakadedebelop ng intelligence sa sapat na antas ng kanyang kahusayan.

· Ang intelligence ay nagaganap at nadedepelop sa maraming paraan.

v Iba pang panukalang Bagong Intelligences

· Ispiritwalidad

· Sensitibiliting moral

· Sekswalidad

· Humor

· Intwisyon

· Kreeytibiliti

· Kakayahang culinary

· Persepsyong olpaktori

· Kakayahang mabuod ang iba pang intelligences

Thursday, May 5, 2011

Piaget's and Kohlberg's Theories of Moral Development

Piaget’s Theory of Moral Development

Ø Jean Piaget- the Swiss psychologist best known for his theory of cognitive development, also proposed a theory of moral development in the early 1930s. It was influenced by his cognitive theory and had the same basic format, being based on stages that children are supposed to pass through at certain approximate ages.

Stages of Piaget’s Theory of Moral Development

v First Stage -Premoral Judgement (from birth until 5 y/o)

In this stage, children simply do not understand the concept of rules and have no idea of morality, internal or external.

v Second Stage - Moral Realism from five to nine y/o. Children in this stage now understand the concept of rules, but they are seen as external and immutable. Children obey rules largely because they are there. Since a rule tells you what you're not supposed to do, moral realist children evaluate wrongdoing in terms of its consequences, not the intention of the wrongdoer.

v Third Stage Moral Relativity (7 years of age)

Children who have reached this stage recognize that rules are not fixed, but can be changed by mutual consent, and they start to develop their own internal morality which is no longer the same as external rules.

Kohlberg’s Theory of Moral Development

Ø Laurence Kohlberg (Jewish-American psychologist) - believes that while children are thought to be influenced by many individuals or groups, much of their moral development is generated by maturational factors and is related by cognitive growth.

· Kohlberg used a method called clinical interview in his study of how children develop moral reasoning. He used Heinz dilemma. He found out that that children in different stages of development responded to the moral dilemma in different ways.

THREE Stages of KOHLBERGS Theory of Moral Development.

· Level 1 Pre-conventional Morality ( 9 years-older)

Children’s judgment are based on external criteria. Standards of right or wrong are laid down by authority.

§ Stage 1 – Behavior is based on the desire to avoid severe physical punishment by a superior power.

· Level 2 Conventional Morality ( adolescents)

Children’s judgments are based on the norms and expectations of the group.

§ Stage 2 – Action are based largely on satisfying one’s own personal needs.

§ Stage 3 - Good behavior is that which pleases others and

judgments are based on intentions.

§ Stage 4 – What is right is what is expected.

· Level 3 Post conventional Morality ( 20 years or older)

The individuals recognizes the arbitrariness of social and legal conventions.

§ Stage 5 - Behavior recognizes the laws as arbitrary and changeable. For aspects of life not govern by laws, right or wrong are personal decisions based on agreements or contracts.

§ Stage 6 – Morality is based on respect for others rather than personal desires .The individuals conform to both social standards and to internalized ideals to avoid self condemnation rather than to avoid social censure.